Dossier: Pluimveepraktijk


“AviVet draagt bij aan kennis en innovaties voor de gehele pluimveesector”

Roland Bronneberg is al meer dan twintig jaar werkzaam in de pluimveesector. Na zijn afstuderen begon hij als dierenarts in de struisvogelbranche en in 1997 ging hij aan de slag bij Verbeek’s opfokbedrijven en Broederij. Daar leerde hij alle aspecten van de legsector kennen. Zijn pluimveecarrière werd in 2002 voortgezet bij Lohmann Animal Health, een organisatie die pluimveevaccins maakt en tegenwoordig bekend staat als Elanco. Begin 2008 verdedigde Bronneberg zijn proefschrift over de eiproductie en voortplanting bij struisvogelhennen en in datzelfde jaar besloot hij pluimveepraktijk AviVet op te zetten, omdat hij graag meer praktisch in de sector werkzaam wilde zijn. “Daarmee kan ik mijn ideeën over bedrijfsbegeleiding, kennisoverdracht, onderwijs en onderzoek bij de diverse legbedrijven tot uitvoering brengen, want mijn overtuiging is dat gespecialiseerde pluimveedierenartsen meer kunnen dan alleen het dier gezond houden.”


Bedrijfsbegeleiding en onderwijs

Bronneberg doelt dan op bedrijfsbegeleiding in de breedste zin van het woord, dus dat betekent de gehele keten: van moederdieren tot kuikenbroederij, en van opfokorganisatie tot voerleverancier. Bronneberg: “Als je opfok en leg goed op elkaar afstemt, dan kan een koppel veel beter draaien. En dat bereik je alleen door partijen bij elkaar te brengen die gezamenlijk tot doel hebben om proactief te werk te gaan. Dat gaat hand in hand met het zo weinig mogelijk toedienen van medicijnen. Dat lukt alleen als je echt tussen de kippen werkt, constant monitored wat er in de stal gebeurt en de problemen tijdig signaleert. Dat model staat al jaren als een huis en we zijn daarmee echt een voorloper in de branche. Ook voor onze samenwerkingsverbanden met de Faculteit Diergeneeskunde en andere onderwijs- en universitaire instellingen, zoals Aeres en de WUR, is dit een voordeel omdat zij dit ook willen uitdragen.”


Biologische specialist

AviVet heeft momenteel meer dan honderdvijftig opfok- en legpluimveebedrijven en twee biologische vleeskuikenbedrijven in Nederland onder zijn hoede. De praktijk heeft een eigen laboratorium en doet daarnaast veel advieswerk in het buitenland. In totaal zorgt dat voor tien banen: zeven pluimveedierenartsen en drie in de backoffice. Bronneberg: “We focussen ons op moederdieren, broederijen, opfok en legbedrijven. Die laatste categorie bestaat voor een groot deel uit alternatieve pluimveehouderijen, waarvan de helft biologisch. Daarmee is AviVet één van de belangrijkste biologische specialisten in het speelveld.”

Samenwerking met Verbeek

Door dit specialisme werkt Bronneberg nu vanuit AviVet weer samen met één van zijn voormalige werkgevers: Verbeek. “Nadat ze haar pluimveepraktijk had afgestoten en zich ging richten op haar kernactiviteiten, zocht Verbeek toenadering tot bedrijven die kennis hebben van de biologische sector en die kwaliteit ook hoog in het vaandel hebben staan. Momenteel verzorgt AviVet het merendeel van de veterinaire activiteiten die Verbeek uitbesteedt. Een samenwerkingsverband dat in de afgelopen vier jaar naar tevredenheid flink is gegroeid.”


Onderzoeksprogramma

Naast bedrijfsbegeleiding en onderwijs is onderzoek en ontwikkeling een belangrijke pijler binnen AviVet. Zo worden er regelmatig veldproeven uitgevoerd in samenwerking met de farmacie. Het betreft meestal pluimvee-entstoffen die reeds zijn geregistreerd en die in de praktijk worden geëvalueerd. “Tevens doen we onderzoek voor premixleveranciers en op het gebied van vogelmijt bestrijding. Voor die laatste categorie heeft AviVet een aantal jaren geleden een speciale mijtenval ontwikkeld voor efficiënte monitoring en analyses van vogelmijtpopulaties in de pluimveestal. De AviVet-mijtenval is wetenschappelijk gevalideerd en kan door de unieke barcode, met een precisie weegschaal en softwareprogramma snel en eenvoudig op het lab uitgelezen worden. En dat verhoogt het gebruiksgemak en de betrouwbaarheid voor de pluimveehouder.”


Bronneberg vervolgt: “We maken gebruik van een zeer nauwkeurige laboratoriumweegschaal. Hiermee wordt de gewichtstoename in de val op 0,1 milligram nauwkeurig gemeten. Wetenschappelijk onderzoek van AviVet wees uit dat dit een zeer snelle, eenvoudige en betrouwbare manier is om de besmetting te meten, in plaats van het tijdrovende tellen. De weegresultaten worden door de software gevisualiseerd en geanalyseerd. Eventuele hot-spots in de stal worden dan in beeld gebracht. Ook maakt de software inzichtelijk of maatregelen noodzakelijk zijn en of ze tegen de rode vogelmijt effectief zijn geweest. We starten dit jaar een grootschalige praktijkproef om de data uit onze monitoring te relateren aan kengetallen en bestrijdingsmethoden. Deze data zijn nog niet voorhanden. Daarnaast lopen er diverse veldonderzoeken met partijen die hun vogelmijt bestrijdingsproduct of -methode willen onderzoeken. Zo werken we bijvoorbeeld met Vencomatic samen binnen het project Q-perch: een innovatieve (gepatenteerde) manier van vogelmijtbestrijding die inmiddels in meerdere stallen is geïmplementeerd, in Nederland en daarbuiten.”

“Betrouwbare manier om besmetting te meten”

Ei-kwaliteit

De effecten van vogelmijten op de eischaal-kwaliteit zijn volgens Bronneberg nog te weinig getest. “Dus dat is voor de komende tijd één van de aandachtspunten in ons onderzoeksprogramma. Als je praat over vogelmijt dan heeft dat effect op dierenwelzijn, diergezondheid en productie. Als het gaat over productie, dan is eischaal-kwaliteit natuurlijk heel belangrijk. Bij een hoge besmettingsgraad zal de pluimveehouder ook een hoog afkeurpercentage hebben. Maar tot nu spitst het onderzoek zich vooral toe op diergezondheid en dierenwelzijn: de hennen lijden er echt onder als er vogelmijt in de stal is. Het aanpakken van vogelmijtpopulaties leidt dan ook vaak tot betere technische resultaten. Dat lijkt een open deur, maar we hebben voor het eerst duidelijke korrelaties gemeten. Eerst per koppel en nu zijn we bezig dat ook over de lange termijn vast te leggen door middel van een studie bij een vijftigtal legpluimveebedrijven. Bij tien bedrijven loopt die lange termijnstudie inmiddels al.”



Lifestyle-Eggs

Verder is Bronneberg betrokken bij een innovatief concept voor het houden van leghennen: een pluimveebedrijf met een geïntegreerde opfok-legstal. Dit houdt in dat de dieren hun hele leven van kuiken tot einde ronde (0-100 weken) in dezelfde stal blijven zitten. “Dit concept is primair bedoeld om dierenwelzijn en diergezondheid te verbeteren, dat wil zeggen: geen transport, minder stress door aanpassingen aan een nieuwe omgeving, en uiteindelijk daardoor,



betere productiecijfers en meer flexibiliteit voor de pluimveehouder. Dit innovatie project is het vervolg op Well-Fair Eggs en wordt onder de naam Lifestyle-Eggs voortgezet.”


“We hebben voor het uitrollen hiervan in samenwerking met een biologisch pluimveehouder een pluimveebedrijf gekocht. In augustus 2017 zijn daar de eerste kuikens opgezet. Die hebben we op dit bedrijf geïntegreerd opgefokt. Dat draait heel goed: één biologische stal met 12.000 hennen die volgens het Lifestyle-concept worden gehouden en een biologische stal van 24.000 leghennen die zijn opgezet als zeventien-weekse hennen (als referentie van dezelfde leeftijd). Dat laatste koppel is inmiddels weg op 83 weken. De Lifestyle-kippen blijven tot aan Pasen en worden 93 weken oud. Uiteindelijk is ons doel om meerdere stallen zo in te gaan richten.


En zo dragen we bij aan de ontwikkeling van de pluimveesector in zijn totaliteit: gespecialiseerde dierenartsen, bedrijfsbegeleiding, het laboratorium, advies, onderwijs, onderzoek en dit soort innovatieve praktijkconcepten.”


Meer informatie over AviVet?

Website: www.AviVet.nl

E-mail: roland.bronneberg@AviVet.nl

Tel.nr.: 0318 – 578 255